Η ανατομία του άγχους!

Στρες, η ασθένεια της εποχής μας. Τι ακριβώς είναι; Τι γνωρίζουμε γι’ αυτό; Ποια είναι η φυσιολογία του και πώς σχετίζεται ο εγκέφαλος με το στρες; Ποια είναι η σημασία της νευροψυχολογίας του στρες; Τι δείχνουν οι πρόσφατες επιστημονικές έρευνες;

Ποιες είναι οι επιδράσεις του στη σωματική υγεία; Πώς συνδέεται με διάφορες ασθένειες όπως οι καρδιοπάθειες, ο διαβήτης, η υπέρταση; Πώς σχετίζεται με την αϋπνία και την υπερβολική κατανάλωση φαγητού; Πώς επηρεάζει την προσωπικότητα, την οικογένεια και τις διαπροσωπικές σχέσεις; Τι είναι το εργασιακό στρες και πώς επιδρά στο άτομο; Ποιοι είναι οι καλύτεροι τρόποι διαχείρισης του στρες;

Το άγχος αναγνωρίζεται ως παθολογικό όταν τέτοιες σκέψεις έχουν ένα έντονο χαρακτήρα, και εμμένουν επανεμφανιζόμενες, μη ανταποκρινόμενες στα αντικειμενικά πλαίσια της ασθένειας και επηρεάζοντας την λειτουργικότητα του ασθενούς στα πλαίσια αυτά.

Το άγχος, όπως και οποιοδήποτε ανθρώπινο βίωμα, μπορεί να εκφράζεται από τους ασθενείς με σκέψεις, συναισθήματα, σωματικές αντιδράσεις ή/ και συμπεριφορές (μία ταξινόμηση στην οποία ορισμένοι αναφέρονται ως τα 4Σ)

Ένας ασθενής μπορεί να πάσχει από μια οργανική νόσο που να είναι η γενετήσια δύναμη πρόκλησης του άγχους του. Οι ασθένειες που είναι υπαίτιες για εμφάνιση οργανικού άγχους είναι κατά προσέγγιση 25% νευρολογικής φύσεως, 25% καρδιαγγειακές και κυκλοφορικού, 12% ανοσολογικές, 12% κολλαγόνου, 12% λοιμώδεις, ενώ το υπόλοιπο 14% αποδίδεται σε διαφόρους άλλους παράγοντες, όπως είναι αρκετά φάρμακα.

Σωματικά Συμπτώματα

Οργανικά νοσήματα που συνοδεύονται από άγχος.


Οι αγχώδεις διαταραχές συνυπάρχουν τόσο μεταξύ τους όσο και με άλλες ψυχιατρικές ή σωματικές νόσους. Πολλές φορές, υπάρχει συννόσηση σε αρρώστους με σοβαρές χρόνιες ή και καταληκτικές σωματικές νόσους με αγχώδη διαταραχή.

Το άγχος μπορεί να εμφανιστεί σε μία σειρά σωματικών παθήσεων (συχνά σε συννοσηρότητα με την κατάθλιψη) ως αποτέλεσμα της διαταραχής σε επίπεδο ψυχοενδοκρινικό ή μεταβολικό (πρωτογενές ή σωματογενές άγχος). Έτσι αγχώδεις εκδηλώσεις συνοδεύουν τον υπερθυρεοειδισμό, τη στηθάγχη, την καρδιακή αρρυθμία, την Χ.Α.Π., την πνευμονική εμβολή, την υπογλυκαιμία και άλλα.

Η οξεία αντίδραση στο στρες οδηγεί σε αύξηση της αρτηριακής πίεσης, του ρυθμού της αναπνοής, της καρδιακής συχνότητας που απλά εκφράζουν την ταχεία αύξηση των ορμονών του στρες, των οποίων η έκκριση ελέγχεται εγκεφαλικά από τον άξονα υποθάλαμος – υπόφυση. Η ένταση, η τελειομανία, η συναισθηματική φόρτιση και ο ψυχικός κάματος μπορεί να αυξήσουν οξέως την αρτηριακή πίεση και να συμβάλλουν τόσο στην εκδήλωση, όσο και στη διατήρηση της υπέρτασης.

Το χρόνιο στρες προκαλεί τάση μόνιμης αρτηριακής υπέρτασης, αύξηση των επιπέδων ομοκυστεϊνης και της δραστηριότητας των αιμοπεταλίων γεγονότα που οδηγούν σε αυξημένη πιθανότητα σχηματισμού θρόμβων και προδιαθέτουν στην εκδήλωση καρδιαγγειακών συμβαμάτων.

Είναι λογικό ότι όταν η καρδιά λειτουργεί σε τόσο υψηλές συχνότητες και χωρίς φαινομενικά κάποιο δικαιολογημένο σωματικό λόγο, θα παρουσιάσει προβλήματα. Αφού στο χρόνιο στρες η αρτηριακή πίεση αυξάνεται μακροχρόνια προκαλούνται αλλοιώσεις, τόσο στα αγγεία όσο και στα όργανα που αυτά αρδεύουν.

Ειδικά στην καρδιά, οι κατεχολαμίνες προκαλούν σύσπαση των στεφανιαίων αγγείων και αύξηση της δραστικότητας των αιμοπεταλίων, παράγοντες που ευνοούν την αθηροσκλήρυνση. Επιπλέον, η αύξηση της
καρδιακής συχνότητας αυξάνει την ηλεκτρική αστάθεια και επομένως μπορεί να οδηγήσει σε αρρυθμίες και σε αιφνίδιο θάνατο